जिल्हाधिकारी कार्यालयातील गोंधळानंतर सरपंच मंगेश साबळे चर्चेत; नेमकं काय घडलं?

कोल्हापूर हे नाव आजपर्यंत प्रामुख्याने उद्योगनगरी, फाउंड्री व्यवसाय आणि कृषी क्षेत्रासाठी ओळखले जात होते. मात्र आता हे शहर माहिती तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रातही आपली वेगळी ओळख निर्माण करत आहे. 17 जुलै 2026 हा दिवस कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्रासाठी एक ऐतिहासिक टप्पा ठरला आहे. कारण या दिवशी झालेल्या महत्त्वपूर्ण निर्णयांमुळे कोल्हापूरमधील आयटी कंपन्यांसाठी जागतिक बाजारपेठेची दारे खुली झाली आहेत.

हॉटेल मराठा रेसिडेन्सी येथे आयोजित करण्यात आलेल्या 'कोल्हापूर आयटी एक्सपोर्ट समिट 2026' मध्ये देशातील आयटी निर्यात क्षेत्राशी संबंधित अनेक महत्त्वाच्या विषयांवर चर्चा झाली. या परिषदेला 'सर्व्हिसेस एक्सपोर्ट प्रमोशन कौन्सिल' (SEPC) चे महासंचालक डॉ. अभय सिन्हा यांची प्रमुख उपस्थिती लाभली होती. पश्चिम महाराष्ट्रातील शेकडो आयटी उद्योजक, स्टार्टअप संस्थापक आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातील व्यावसायिक या कार्यक्रमात सहभागी झाले होते.

कोल्हापूरसाठी का ठरला हा दिवस विशेष?

गेल्या काही वर्षांत कोल्हापूरमध्ये आयटी क्षेत्राचा वेगाने विस्तार झाला आहे. विविध सॉफ्टवेअर सेवा, बँकिंग सोल्युशन्स, ईआरपी, हेल्थकेअर टेक्नॉलॉजी, सायबर सिक्युरिटी आणि डिजिटल मीडिया क्षेत्रात अनेक कंपन्या उल्लेखनीय कामगिरी करत आहेत. मात्र जागतिक बाजारपेठेत थेट प्रवेश मिळवताना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागत होता.

याच पार्श्वभूमीवर आयटी असोसिएशन ऑफ कोल्हापूर (ITAK) ने सातत्याने पाठपुरावा करत केंद्र सरकार आणि संबंधित संस्थांचे लक्ष वेधले. या प्रयत्नांचे फलित म्हणून आता कोल्हापूरच्या आयटी उद्योगासाठी नवे दरवाजे खुले झाले आहेत.

भारत-अमेरिका व्यापार पोर्टलवरील अडथळा दूर

या परिषदेतील सर्वात मोठी आणि महत्त्वाची घोषणा म्हणजे भारत-अमेरिका व्यापार पोर्टलशी संबंधित तांत्रिक अडथळा दूर झाल्याची माहिती.

यापूर्वी अमेरिकेतील कंपन्यांसोबत अधिकृत व्यवसाय करण्यासाठी भारतीय आयटी कंपन्यांना विशिष्ट प्रक्रियेतून जावे लागत होते. काही तांत्रिक त्रुटींमुळे अनेक कंपन्यांना थेट नोंदणी करणे कठीण जात होते. त्यामुळे जागतिक स्तरावरील अनेक संधी हातातून निसटत होत्या.

आयटीएकेचे सचिव राहुल मेंच यांनी हा मुद्दा संबंधित अधिकाऱ्यांच्या निदर्शनास आणून दिला. त्यानंतर SEPC, भारतीय दूतावास आणि केंद्र सरकार यांच्यात उच्चस्तरीय चर्चा झाली. या चर्चेनंतर आवश्यक मंजुरी देण्यात आली आणि महत्त्वाचा बदल अमलात आणण्यात आला.

आता अमेरिकेत थेट सॉफ्टवेअर निर्यात शक्य

या निर्णयामुळे आता SEPC नोंदणीकृत आयटी कंपन्यांना अमेरिका-भारत व्यापार पोर्टलवर अधिकृत नोंदणी करता येणार आहे. त्यामुळे भारतीय कंपन्यांना अमेरिकेतील ग्राहक आणि कंपन्यांसोबत थेट व्यवहार करता येतील.

विशेष म्हणजे या बदलाचा फायदा केवळ कोल्हापूरलाच नाही, तर देशभरातील हजारो आयटी कंपन्यांना होणार आहे. मात्र या प्रक्रियेसाठी पुढाकार घेणाऱ्या कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्रामुळे शहराचे नाव राष्ट्रीय स्तरावर चर्चेत आले आहे.

500 हून अधिक कंपन्यांची ताकद जगासमोर

समिटमध्ये आयटीएकेचे अध्यक्ष प्रताप पाटील यांनी कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्राची क्षमता अधोरेखित केली. त्यांनी सांगितले की, सध्या कोल्हापूरमध्ये 500 हून अधिक आयटी कंपन्या कार्यरत आहेत.

या कंपन्या विविध आधुनिक तंत्रज्ञान क्षेत्रांमध्ये काम करत आहेत. त्यामध्ये

बँकिंग आणि फायनान्स सोल्युशन्स

बँकिंग क्षेत्रासाठी अत्याधुनिक सॉफ्टवेअर आणि डिजिटल सिस्टीम विकसित करणाऱ्या अनेक कंपन्या कोल्हापूरमध्ये आहेत.

ERP आणि बिझनेस मॅनेजमेंट

उद्योगांसाठी ERP आधारित व्यवस्थापन प्रणाली तयार करणाऱ्या कंपन्याही मोठ्या प्रमाणात कार्यरत आहेत.

सायबर सिक्युरिटी

डिजिटल जगात सायबर सुरक्षेचे महत्त्व वाढत असताना कोल्हापूरमधील अनेक कंपन्या या क्षेत्रात उत्कृष्ट काम करत आहेत.

हेल्थकेअर टेक्नॉलॉजी

आरोग्य सेवा क्षेत्रासाठी सॉफ्टवेअर आणि डिजिटल उपाय विकसित करणाऱ्या कंपन्यांची संख्या देखील वाढत आहे.

AVGC क्षेत्र

Animation, Visual Effects, Gaming आणि Comics (AVGC) या नव्या क्षेत्रातही कोल्हापूरमधील कंपन्या आपला ठसा उमटवत आहेत.

हजारो तरुणांसाठी रोजगाराच्या नव्या संधी

आयटी उद्योगाचा विस्तार म्हणजे रोजगाराच्या नव्या संधी. कोल्हापूर आणि पश्चिम महाराष्ट्रातील हजारो विद्यार्थी संगणक अभियांत्रिकी, आयटी आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातील शिक्षण घेत आहेत.

आज अनेकांना पुणे, मुंबई, बेंगळुरू किंवा हैदराबादमध्ये नोकरीसाठी जावे लागते. मात्र कोल्हापूरमध्येच जागतिक दर्जाच्या आयटी कंपन्या विकसित झाल्यास स्थानिक तरुणांना आपल्या शहरातच चांगल्या नोकऱ्या मिळू शकतील.

यामुळे स्थलांतर कमी होण्यास मदत होईल आणि स्थानिक अर्थव्यवस्थेलाही मोठा फायदा होईल.

निर्यात क्षेत्रातील कोल्हापूरची मोठी क्षमता

SEPC चे महासंचालक डॉ. अभय सिन्हा यांनी परिषदेत बोलताना भारताच्या सेवा निर्यातीची ताकद अधोरेखित केली. त्यांच्या मते, भारताच्या एकूण निर्यातीपैकी जवळपास 48 टक्के वाटा सेवा क्षेत्राचा आहे.

त्यांनी कोल्हापूरमधील आयटी उद्योजकांच्या क्षमतेचे कौतुक करत भविष्यात हे शहर देशातील महत्त्वाच्या निर्यात केंद्रांपैकी एक बनू शकते, असा विश्वास व्यक्त केला.

त्यांच्या या विधानामुळे कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्राला राष्ट्रीय पातळीवर मोठी दखल मिळाल्याचे स्पष्ट झाले.

‘IT Hub’ बनण्याच्या दिशेने कोल्हापूरची वाटचाल

गेल्या काही वर्षांत कोल्हापूरमध्ये आयटी स्टार्टअप्स आणि तंत्रज्ञान कंपन्यांची संख्या सातत्याने वाढत आहे. यामागे स्थानिक उद्योजकांची मेहनत, तांत्रिक कौशल्य आणि उद्योग क्षेत्रातील सकारात्मक वातावरण हे महत्त्वाचे घटक आहेत.

आयटीएकेने देखील शहराला ‘IT Hub’ म्हणून विकसित करण्यासाठी विविध उपक्रम राबवले आहेत. प्रशिक्षण कार्यक्रम, उद्योग परिषद, गुंतवणूकदारांशी संवाद आणि सरकारी पातळीवरील पाठपुरावा यामुळे या क्षेत्राला मोठी गती मिळाली आहे.

भविष्यातील संधी अधिक मोठी 

अमेरिकेसारख्या जगातील सर्वात मोठ्या तंत्रज्ञान बाजारपेठेत थेट प्रवेश मिळाल्यामुळे कोल्हापूरमधील कंपन्यांसाठी मोठ्या व्यवसाय संधी निर्माण होणार आहेत.

यामुळे केवळ सॉफ्टवेअर निर्यातच वाढणार नाही, तर परकीय गुंतवणूक, नवीन स्टार्टअप्स, रोजगार निर्मिती आणि शहराचा आर्थिक विकास यांनाही चालना मिळेल.

तज्ज्ञांच्या मते, आज उचललेले हे पाऊल पुढील काही वर्षांत कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्राला राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर वेगळी ओळख मिळवून देऊ शकते.

निष्कर्ष

‘कोल्हापूर आयटी एक्सपोर्ट समिट 2026’ हा केवळ एक कार्यक्रम नव्हता, तर कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्रासाठी नव्या युगाची सुरुवात होती. भारत-अमेरिका व्यापार प्रक्रियेतील अडथळे दूर झाल्यामुळे आता कोल्हापूरमधील 500 हून अधिक आयटी कंपन्यांना जागतिक बाजारपेठेत थेट प्रवेश मिळण्याचा मार्ग खुला झाला आहे. या बदलामुळे रोजगार, गुंतवणूक आणि आर्थिक विकासाला मोठी चालना मिळणार असून कोल्हापूर लवकरच महाराष्ट्रातील प्रमुख आयटी केंद्र म्हणून उदयास येऊ शकते.

Meta Description: कोल्हापूरच्या आयटी क्षेत्रासाठी ऐतिहासिक निर्णय! भारत-अमेरिका व्यापार पोर्टलवरील अडथळा दूर झाल्याने 500 हून अधिक आयटी कंपन्यांना अमेरिकेत थेट सॉफ्टवेअर निर्यात करण्याची संधी मिळाली आहे.